Parlamenti i Iraku ka zgjedhur Nizar Amedi si presidentin e ri të vendit, duke i dhënë fund një ngërçi politik që kishte paralizuar formimin e qeverisë.

Amedi u nominua nga Unioni Patriotik i Kurdistanit dhe siguroi 227 vota në raundin e dytë të votimit të shtunën, duke mposhtur bindshëm kandidatin e pavarur Muthanna Amin Nader, i cili mori 15 vota.

Ai bëhet kreu i gjashtë i shtetit irakian që nga rrëzimi i Saddam Hussein gjatë pushtimit të udhëhequr nga SHBA në vitin 2003.

Duke folur para parlamentit pas votimit, Amedi pranoi peshën e sfidave që e presin.

“Jam plotësisht i vetëdijshëm për përmasat e sfidave me të cilat përballet vendi ynë”, tha ai, duke premtuar bashkëpunim me të tre pushtetet dhe duke u zotuar për parimin “Iraku i pari”.

Ai gjithashtu dënoi sulmet që kishin në shënjestër Irakun gjatë luftës SHBA–Izrael kundër Iranit.

Zgjedhja vjen në një kohë kur Iraku ende po përballet me pasojat e luftës disajavore SHBA–Izrael kundër Irani, e cila u ndal me një armëpushim të shpallur më herët gjatë kësaj jave.

Grupet e armatosura të mbështetura nga Irani që veprojnë në Irak ndërmorën sulme ndaj bazave dhe objekteve diplomatike të përdorura nga SHBA, ndërsa sulmet amerikane dhe izraelite ndaj këtyre grupeve shkaktuan viktima edhe në radhët e ushtrisë irakiane.

Tani vëmendja përqendrohet te zgjedhja e kryeministrit, një çështje shumë më vendimtare dhe politikisht e ndjeshme.

Sipas sistemit sektar të ndarjes së pushtetit në Irak, i vendosur pas pushtimit të vitit 2003 nga Shtetet e Bashkuara të Amerikës, kryeministri duhet të jetë mysliman shiit, kryetari i parlamentit sunit, ndërsa presidenti kurd.

Korniza e koordinimit, një grupim partish shiite të afërta me Iranin që ka shumicën parlamentare, njoftoi në janar se do të nominojë ish-kryeministrin Nouri al-Maliki për këtë post.

Presidenti i SHBA-së Donald Trump reagoi duke kërcënuar me tërheqjen e mbështetjes amerikane për Irakun nëse al-Maliki do të caktohej për të formuar qeverinë.

Sipas kushtetutës, Amedi tani ka 15 ditë kohë për t’i dhënë mandatin kandidatit të bllokut më të madh parlamentar për formimin e kabinetit, i cili duhet të krijohet brenda 30 ditëve.

Amedi, 58 vjeç, është një funksionar karriere që ka kaluar dekada në qendër të jetës politike irakiane, duke shërbyer më parë si këshilltar i lartë për dy ish-presidentë dhe si ministër i Mjedisit nga viti 2022 deri në 2024.

Iraku ka kaluar gati 150 ditë pa një qeveri të re që nga zgjedhjet e nëntorit.